نشست تخصصي دوستداران ميراث فرهنگي سراسر استان خوزستان به مناسبت هفته گردشگري امروز صبح (يكشنبه 11 مهر 89) در سالن همايش شوراي شهر اهواز برگزار شد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) از خوزستان رييس انجمن دوستداران ميراث فرهنگي خوزستان در اين نشست گفت: تخريبها در حوزه ميراث فرهنگي استان به ويژه از 2 هفته اخير تاكنون در سطح وسيعتري در حال اتفاق افتادن هستند. متاسفانه اين تخريبها و حفاريهاي غيرمجاز تنها به آثار تاريخي خوزستان محدود نبوده و حتي ميراث مذهبي استان را نيز قرار گرفته است.
سعيد محمدپور بيان كرد: گردشگري استان خوزستان در حوزههاي مختلف آن شامل مذهبي، جنگ، طبيعت و ميراث فرهنگي بسيار ضعيف بوده و داراي مشكلات متعددي است. در حقيقت، ما شاهد وضعيت بسيار نامطلوبي در اين زمينه هستيم و حتي ميتوان گفت كه روي خط بحران قرار گرفتهايم.
وي افزود: تخريبهاي وسيع در حوزه ميراث فرهنگي و حتي مذهبي و نيز نبود گردشگري جنگ از جمله مشكلات موجود در حوزه گردشگري خوزستان محسوب ميشود. در حوزه گردشگري طبيعت در استان خوزستان به دليل مشكلات عديده آن اصلا بهتر است چيزي گفته نشود.
او خاطرنشان كرد: در حوزه فرهنگسازي گردشگري متاسفانه با مشكلاتي جدي مواجه هستيم. در زيرساختها نيز كه از جمله آن ميتوان به قرار احداث 10 هتل در استان اشاره كرد كه چنين هتلهايي عملا و اصلا وجود خارجي ندارند. در صورتي كه اوضاع گردشگري خوزستان بخواهد با همين وضعيت فعلي پيش رود در آيندهاي نه چندان دور واقعا سقوط خواهيم كرد. به همين خاطر، سعي ميكنيم تشكيل اين مجمع پايه اوليه براي اعمال فشار به مسؤولان مربوطه اين حوزه براي فعاليت در اين بخش و توسعه آن باشد.
رييس انجمن دوستداران ميراث فرهنگي خوزستان اضافه كرد: ما ميتوانيم راهكارهاي خوبي را در جهت حل معضلات موجود در گردشگري به مسؤولان ارايه بدهيم. سرتاسر استان خوزستان تاريخي و باستاني است. انجمن دوستداران همچنين درصدد تشكيل مجمعي از انجمنهاي سراسر استان تحت عنوان مجمع شوراي هماهنگي ميراث فرهنگي خوزستان است تا در اين مجمع در خصوص مسايل و موضوعات ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي مذاكره و با ارايه راهكار مسؤولان را متوجه سقوط اخير خوزستان در اين زمينه كنيم.
محمدپور تصريح كرد: از جمله وظايف مجمع انجمن دوستداران ميراث فرهنگي خوزستان حمايت از ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان و تلاش در زمينه حمايت از اين ارزشها است. همچنين پيش نويس اساسنامه تشكيل شبكه استاني اين مجمع نوشته شده است.
به گزارش خبرنگار اين در بخش ديگري از اين نشست مجتبي گهستوني، سخنگوي انجمن دوستداران ميراث فرهنگي خوزستان، گفت: بخش عمدهاي از اعتباراتي كه در زمينه گردشگري تاكنون هزينه شده به منظور جذب سرمايه، ايجاد انگيزه براي جذب گردشگر به استان و در نهايت بازسازي بافت تاريخي استان به منظور حفظ و احيای آن بوده است. مناطق بكر و ناشناخته فراواني در خوزستان مشاهده ميشود كه در صورت اشاره متوجه وجود مشكلات متعددي در هر كدام از اين مناطق ميشويم.
وي افزود: سازمان ميراث فرهنگي خوزستان به جاي اين كه متولي شناسايي نقاط گردشگري در استان باشد به نماينده شهرداري در ساخت سرويس بهداشتي تبديل شده به طوري كه اقدام به احداث سرويس بهداشتي در سطح وسيع ميكند. اين در حالي است كه استان با مشكلات متعددي در زمينه گردشگري مواجه شده كه از جمله آن ميتوان به نبود هيچ امكاناتي در روستاي منگره اشاره كرد. همچنين به دليل عدم فرهنگسازي ميراث فرهنگي در زمينه حضور گردشگري در مناطق مستعد همانند شيوند مردم به مقابله با گردشگران و جلوگيري از حضور آنها در اين روستا ميكنند. لازم است مديران نگرش خود را در زمينه گردشگري به منظور بهبود وضعيت آن تغيير دهند.
او خاطرنشان كرد: نبود امنيت براي حضور گردشگران در مكانهاي متعدد و جاذبههاي منحصر به فرد از ديگر مشكلات استان در اين زمينه است كه از جمله آن ميتوان به لزوم هماهنگي گردشگران با نيروي انتظامي و همراهي يك راهنما محلي در بازديد از آبشار شوي به دليل افزايش چشمگير راهزنها در اين مسير و سرقت اموال گردشگران نام برد.
گهستوني عنوان كرد: در صورتي كه سازمان ميراث فرهنگي براي مردم پاركينگ احداث ميكند چرا بايد فردي مشخص مديريت آن را به دست گرفته و اقدام به گرفتن هزينههاي گزاف از گردشگران در ازاي پارك وسيله نقليه در اين فضا كند؟ همچنين مسيرهاي ناهموار، تابلوهاي گردشگري بسيار محدود و ساير موارد باعث سر در گم شدن گردشگري استان و در نهايت نامطلوب ساختن وضعيت آن شده است.
وي ادامه داد: بسياري از گردشگران پس از يك بار ورود به استان خوزستان به دليل مواجه شدن با مشكلات و سختيهاي متعدد ديگر رغبتي براي حضور مجدد در آن را ندارند. آژانسها چه قدر توانستهاند در رفع اين مشكل و به عنوان متولي برگزاري تورهاي خوزستانگردي اقدام كنند و نسبت به معرفي بهتر جاذبههاي آن تلاش كنند؟
سخنگوي انجمن دوستداران ميراث فرهنگي خوزستان يادآور شد: در نتيجه حضور در همايشهاي مختلف و معرفي جاذبههاي مختلف استان خوزستان و ساير استانها متوجه علاقهمندي حضور گردشگران به استان ميشويم اما به دليل وجود مشكلات عديده در اين زمينه پس از ورود با موانع و محدوديتهاي متعددي مواجه ميشوند. ما از عملكرد ضعيف استان خوزستان در حوزه گردشگري رنج ميبريم. بسياري از گردشگران به دليل ناشناخته بودن اماكن و جاذبههاي گردشگري خوزستان از ديدن آنها محروم ميمانند.
در ادامه حشمتالله دهقان، نماينده انجمن دوستداران ميراث فرهنگي رامهرمز، گفت: رامهرمز به دليل داشتن شرايط جغرافيايي خاص تقريبا همانند ترمينالياست كه به شهرهاي مختلف استان راه دارد. اين شهرستان به دليل داشتن كوه، جنگ و دشت حاصلخيز داراي موقعيت جغرافيايي و گردشگري بسيار مناسبي است اما در زمينه زيرساختهاي گردشگري صفر است.
او خاطرنشان كرد: از جمله جاذبههاي رامهرمز ميتوان به وجود 2 آبشار زيباي ابوالفارس، 2 غار و 2 جاذبه ژئوتوريسم منحصر به فرد همانند تشكو، چشمه تيرجوشان، چشمههاي آب گوگرد و غير اشاره كرد. سال گذشته غلام شجاعي، معاون گردشگري، و بهزاد اميري، معاون صنايع دستي وقت سازمان ميراث استان، پس از بازديد نزديك از اين جاذبهها وعدههايي در خصوص توسعه گردشگري و ايجاد زيرساختها در اين شهرستان دادند كه تاكنون محقق نشدهاند.
وي افزود: رامهرمز با داشتن حداقل 20 درصد جاذبههاي گردشگري با تاييد نظر كارشناسان مربوطه به عنوان منطقه نمونه گردشگري تاكنون موفق به داشتن حتي يك منطقه نمونه گردشگري نشده است اما ساير مناطق در شهرهاي ديگر با داشتن حداقل جاذبهها و كمتر از اين شهرستان موفق به جذب امكاناتي در اين زمينه و اختصاص مناطقي به عنوان منطقه نمونه گردشگري شدهاند.
او يادآور شد: با وجود نامهنگاري و شكايات متعدد اعضاي انجمن دوستداران ميراث فرهنگي مبني بر نبود هر گونه امكانات گردشگري در اين شهرستان به نتيجهاي نرسيدهايم و هيچ گونه توجهي از سوي مسؤولان در خصوص ايجاد امكانات گردشگري در اين شهرستان صورت نگرفته است.
به گزارش خبرنگار ايسنا از خوزستان امين زادهدرويشي، نماينده انجمن دوستداران ميراث فرهنگي شوش، در اين نشست اظهار داشت: در مقايسه با امكانات و جاذبههاي گردشگري موجود در خوزستان، جذب گردشگر در آن بسيار پايين است. كمبودهاي فراواني در اين زمينه در استان وجود دارد كه از جمله آن ميتوان به نبود زيرساختها و ملزومات همچون تابلوها، كاتالوگ و غيره اشاره كرد كه بايد توسط دولت و با همكاري ما ايجاد شود.
وي توضيح داد: گردشگري كه وارد استان ميشود به امكانات اوليه همچون مسير رفت و آمد، اسكان، امنيت در اقامت و غيره نياز دارد كه مجموعه اين عوامل زيرساختهاي گردشگري در استان را تشكيل ميدهند. گردشگري ما در بحث تبليغات نيز ضعيف است. چرا ايران و از جمله آن خوزستان تاكنون به درستي معرفي نشده است؟ در حقيقت، تمامي اين عوامل زيرساختهاي لازم در گردشگري را تشكيل ميدهند.

او تصريح كرد: نبايد تنها نگاه دولتي به زيرساختهاي گردشگري داشت. بخش خصوصي نيز ميتواند در اين زمينه فعاليت كند. جذب سرمايهگذار و سرمايهگذاري هدفمند ميتواند بخشي از كمبود زيرساختي را در استان جبران كند. از جمله معضلات بزرگ استان در زمينه گردشگري ميتوان به وجود گرماي هشت ماهه در آن اشاره كرد كه باعث افت بالاي گردشگر در اين فصل ميشود. يا بايد اين هشت ماه گرما را از فهرست گردشگري آن جدا كرد و يا اين كه جاذبههايي براي استفاده از آن ايجاد و مانند ساير نقاط دنيا اين گرما را به جاذبهاي براي جذب توريسم تبديل كرد. از جاذبههاي طبيعي زندگي عشايري هم ميتوان در پيشبرد اين هدف استفاده كرد.
در بخش ديگري از اين نشست يونس شفيعي نماينده انجمن دوستداران ميراث فرهنگي باغملك توضيحات خود را چنين بيان كرد: از بعد آسيبشناسي سياتزدگي عامل اصلي كند شدن روند گردشگري در كشور به شمار ميرود. بيشتر امور فرهنگي به طور ناخواسته با مسايل فرهنگي عجين شدهاند. البته اين نظر شخصي بنده است اما بسياري از دوستان موافق آن ميباشند. اين در حالي است كه در بيشتر موارد شاهد كمكاري يا بياعتنايي در زمينه گردشگري از سوي مسؤولان هستيم. چرا در خصوص پيشينه فرهنگي ما اين چنين ناشناخته عمل ميشود؟
وي افزود: متاسفانه هنوز به وحدت فكري نرسيدهايم. در كنار تمامي اين شرايط اعمال سياستگذاريها در چند سال گذشته است كه به موضوع گردشگري با موضوع مذهبي و سياحتي ما تعرض ميشود و برخورد نكردن با آن شرايط را تشديد ميكند.
شفيعي خاطرنشان كرد: NGOها مسؤول ضعفها و نآشناييها با جاذبههاي گردشگري استان نيستند زيرا انجمنها از دل مردم خارج شدهاند مردم هم چنين دغدغههايي دارند. فرزندانشان هم داراي چنين نگراني و دغدغههاي شدهاند. نياز است آثار حفظ شوند. در خارج از كشور ايران را با چه شناسنامهاي ميبينند؟ شناسنامه تاريخي ايران استان خوزستان و شهر شوش است.
اوا دامه داد: نامهنگاريهاي متعددي در خصوص بهبود شرايط وضعيت گردشگري رامهرمز و از جمله آن جاده مال آقا مبني بر نبود هيچ گونه امكانات صورت گرفته است. ما سازمان ميراث فرهنگي استان را متولي اصلي اين وضعيت ميدانيم.
وي تصريح كرد: تاكنون هر كاري كه در زمينه تبليغ براي اماكن مذهبي باغملك با برخورداری از 40 بقعه متبركه صورت گرفته توسط اعضاي انجمن دوستداران و با هزينه شخصي آنان بوده است.
محمدحسين گلنشان، نماينده سازمان نوسازي و بهسازي دزفول، در اين نشست تخصصي بيان كرد: دزفول جزو معدودترين شهرهايي است كه در خوزستان داراي 240 هكتار بافت آجري بوده و در تمام كشور شناخته شده است. همچنين بافت قديم اين شهرستان جزو 10 بافت برتر سازمان نوسازي و بهسازي در كشور شناخته شده است. متاسفانه فعاليت اين سازمان به دليل تشكيل نشدن به موقع آن دير شروع شد اما با اين حال به يك وحدت كلي در حفظ اين بافت و گردشگري آن رسيدهايم.
وي افزود: اين سازمان بر جاذبههاي تاريخي متعددي در دزفول براي جذب گردشگر تكيه كرده است كه با توجه به اعتبارات قطره چكاني در حال حاضر ملاك كار را بر خانههاي قديمي بافت قرار دادهايم. در گام نخست سازمان نوسازي و بهسازي دزفول اقدام به بازسازي مخروبه و پس از آن شناخت زيرساختها و تغيير كاربري برخي مكانهاي مستعد همچون حمام كرناسيون و شاه ركنالدين و اجراي طرح ساحلسازي به منظور تغيير جذب هر چه بيشتر توريست كرده است.
او يادآور شد: همچنين احداث هتلهاي گردشگري در پارك خانواده و اجرايي ساختن طرحهاي كامل در علي كله از ديگر طرحهاي در دست اقدام اين سازمان به شمار ميرود. خوشبختانه اين سازمان ارزشها را شناخته و سعي در حركت مستمر در مسير آنها دارد. اين در حالي است كه ما سال گذشته يك مثلث گردشگري با شهرهاي شوشتر و شوش به منظور بهبود و توسعه وضعيت گردشگري در اين سه شهرستان تشكيل دادهايم.
گلنشان گفت: سازمان نوسازي و بهسازي دزفول به عنوان يك ارگان به تنهايي قادر به اطلاعرساني به همه كشور در خصوص جاذبههاي گردشگري اين شهرستان نيست. بنابراين خواهان اطلاعرساني و همكاري همه دوستان براي تبليغ در خوزستان و جاذبههاي آن و جذب هر چه بيشتر گردشگران در اين زمينه هستيم. البته شهرداري دزفول نيز به اين نتيجه رسيده است كه ميتواند از طريق كار كردن بر زيرساختها و جاذبههاي گردشگري براي اين شهرستان در آمدزايي داشته باشد.
طهماسبي، نماينده گروه آسماری بختياري، در ادامه اين نشست اظهار داشت: متاسفانه از آثار تاريخي موجود در شهرستانهاي مختلف از جمله سر مسجد مسجدسليمان و يا حضرت سليمان هيچ حفاظتي صورت نميگيرد.
او گفت: همچنين هيچ گونه معرفي از مناطق بكر موجود در استان از جمله شيمبار ، تاراز و يا حتي بردنشانده صورت نميگيرد.
وي خاطرنشان كرد: ميراث فرهنگي از بخش فرهنگمان است كه بايد در خصوص زيرساختهاي آن و ايجاد آنها كار كنيم. البته اين موضوع نبايد فراموش شود كه كار روي گويشها در خصوص اين مناطق نيز صورت نگرفته است.
فرهاد منجزي، عضو هيات مديره بازارچه صنايع دستي، به نمايندگي از صنعتگران، در اين جلسه گفت: افتخار ما عشايرنشين بودن استانمان است ولي همين مردم عشاير به دليل نبود فرهنگسازي سازمان ميراث فرهنگي در خصوص حضور گردشگران در منطقه خواهان حفظ محيط و حريم خود در مقابل ديگران هستند. مسؤولان كارهاي متعددي در زمينه گردشگري براي فرهنگسازي و توسعه صنعت گردشگري در ميان مردم عشاير و در نهايت حضور گردشگر و درآمدزايي در مناطق صنعت انجام بدهد.
منجزي ادامه داد: لازم است مسؤولان به مردم ياد بدهند كه ورود به حريم خصوصي شايد كمي سخت باشد اما ميتواند صرف اقتصادي بالايي براي آنها داشته باشد. همان طور كه در ابتدا حضور گردشگربا مخالفت مردم مال آقا همراه بود اما در نهايت به منبع درآمدزايي براي آنها تبديل شده است. بايد فرهنگسازي شده و در خصوص جاذبههاي گردشگري تبليغات صورت بگيرد و معرفي شوند. ما در خوزستان چهار فصل را در نقاط مختلف آن داريم.
وي توضيح داد: بايد از انواع مختلف گردشگري در استان حتي گردشگري خوراكي به نحو احسن براي جذب گردشگري استفاده كرد.
خسرو جعفريزاده، رييس نجمن ستارهشناسي اهواز، نيز در اين نشست توضيح داد: ستارهشناسي ميتواند در برگزاري تورهاي گردشگري شبانه و همچنين جذب گردشگر در استان مؤثر باشد. تا جايي كه ميتوان بايد با صدا و سيماي خوزستان در زمينه برگزاري برنامههاي مختلف براي معرفي جاذبهها برنامهريزي و هماهنگي كرد. در فرودگاه اهواز به محض ورود گردشگر با تابلوي گردشگري استان مواجه ميشود اما كسي نيست كه در خصوص اين اماكن به او توضيحي بدهد و محل آنها را نشان و اطلاعرساني كند.
او افزود: شوشتر شهري است كه ثبت جهاني شده ولي زماني كه وارد آن ميشويم مكاني براي استقرار ندارد. مشكلات گفته ميشود ولي برنامهريزي در خصوص آنها صورت نميگيرد. اين در حالي است كه مشكلات تنها شامل محل استقرار نبوده و وضعيت جادههاي استان بسيار نامطلوب است و تا دلتان بخواهد در آنها تصادفات ناگوار صورت ميگيرد.
جعفریزاده تصريح كرد: بايد خودمان مشكلات را دستهبندي كرده و در كارگروهي كارها را تقسيم كنيم. در اين صورت امور خيلي بهتر پيش خواهد رفت. در اين خصوص هر كمكي باشد بنده حاضر به انجام آن هستم. اين در حالي است تاكنون از چهار خانه قديمي شوشتر عكاسي كرده و تحويل ميراث فرهنگي دادهام اما با اين حال اقدامي از سوي آنها صورت نگرفته است.